Το παζάρι της Τεχεράνης: Οι «κόκκινες γραμμές» του Ιράν και τα κρυφά χαρτιά των παραχωρήσεων

Η γεωπολιτική σκακιέρα της Μέσης Ανατολής βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο καμπής, καθώς το Ιράν φαίνεται να διαμορφώνει τη δική του ατζέντα στο πλαίσιο των έμμεσων διαπραγματεύσεων που δρομολογεί ο Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του ισραηλινού δικτύου Channel 12, η Τεχεράνη έχει ήδη θέσει στο τραπέζι μια δέσμη επίσημων και ιδιαίτερα σκληρών απαιτήσεων, οι οποίες αντικατοπτρίζουν την προσπάθειά της να διασφαλίσει την επιβίωση του καθεστώτος και την περιφερειακή του ισχύ.

Οι αδιάλλακτοι όροι: Από τον έλεγχο των Στενών στις πολεμικές αποζημιώσεις

Στην επίσημη ρητορική της, η ιρανική ηγεσία εμφανίζεται ανυποχώρητη, θέτοντας όρους που αγγίζουν τον πυρήνα της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή. Σύμφωνα με τις πληροφορίες των ισραηλινών ΜΜΕ, οι βασικοί άξονες των ιρανικών απαιτήσεων περιλαμβάνουν:

• Απόλυτες εγγυήσεις ασφαλείας: Το Ιράν ζητά ρητές και δεσμευτικές διαβεβαιώσεις ότι οι εχθροπραξίες δεν θα ξαναρχίσουν στο μέλλον, επιζητώντας ένα μόνιμο καθεστώς μη επίθεσης.
• Κυριαρχία στα Στενά του Ορμούζ: Η Τεχεράνη επιδιώκει μια νέα ρύθμιση για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, η οποία θα θέτει το κρίσιμο αυτό πέρασμα για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου υπό τον ουσιαστικό της έλεγχο.
• Αποχώρηση των ΗΠΑ: Μια από τις πλέον μαξιμαλιστικές απαιτήσεις είναι το κλείσιμο όλων των αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
• Οικονομική αποκατάσταση: Η ιρανική πλευρά διεκδικεί παχυλές οικονομικές αποζημιώσεις για τις υποδομές και τις απώλειες που υπέστη η χώρα κατά τη διάρκεια των πολεμικών συγκρούσεων.

Η «πίσω πόρτα» της διπλωματίας: Πού είναι διατεθειμένη να υποχωρήσει η Τεχεράνη

Παρά την επίσημη ακαμψία, το Channel 12 αποκαλύπτει μια διαφορετική εικόνα που διαμορφώνεται στο παρασκήνιο. Ιδιωτικά, η Τεχεράνη φαίνεται να σηματοδοτεί μια περιορισμένη αλλά σημαντική ευελιξία, την οποία η Ουάσιγκτον εκλαμβάνει ως την πραγματική αφετηρία της διαπραγμάτευσης.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Ιράν ενδέχεται να συζητήσει παραχωρήσεις που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν αδιανόητες:

1. Πάγωμα βαλλιστικού προγράμματος: Υπάρχει το ενδεχόμενο αναστολής της ανάπτυξης βαλλιστικών πυραύλων για μια περίοδο πέντε ετών.
2. Περιορισμός πυρηνικών φιλοδοξιών: Η Τεχεράνη εμφανίζεται ανοιχτή στη «μείωση» του εμπλουτισμού ουρανίου και στην έναρξη συζητήσεων για τα αποθέματα ουρανίου που είναι εμπλουτισμένα στο κρίσιμο επίπεδο του 60%.
3. Εποπτεία από τον ΔΟΑΕ: Προτείνεται η εκ νέου αποδοχή επιθεωρήσεων από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας στους εναπομείναντες φυγοκεντρωτές, ενισχύοντας τη διαφάνεια του πυρηνικού της προγράμματος.

Η εγκατάλειψη των «Proxies» και το τέλος της χρηματοδότησης

Ίσως η πιο εντυπωσιακή πτυχή της φημολογούμενης ιρανικής ευελιξίας αφορά το δίκτυο των περιφερειακών της συμμάχων. Σύμφωνα με το ισραηλινό ρεπορτάζ, το Ιράν θα μπορούσε να συμφωνήσει στην πλήρη διακοπή της χρηματοδότησης και της υποστήριξης προς ομάδες-αντιπροσώπους (proxies), όπως η Χεζμπολάχ, η Χαμάς και οι ιρακινές πολιτοφυλακές.

Μια τέτοια κίνηση θα σήμαινε τη ριζική αλλαγή του δόγματος της «Εξαγωγής της Επανάστασης» και θα αποτελούσε την απόλυτη παραχώρηση προκειμένου να αρθούν οι κυρώσεις και να σταθεροποιηθεί η εσωτερική κατάσταση στη χώρα.